Artykuły
Jak wybrać psychologa lub psychoterapeutę we Wrocławiu? Przewodnik i zespół Centrum PSYCHE
Szukasz psychologa lub psychoterapeuty we Wrocławiu? Żaden ranking nie powie, kto będzie dobry dla Ciebie. Wyjaśniamy, czym różni się psycholog od psychoterapeuty, jak wybrać specjalistę i na co zwrócić uwagę na pierwszej wizycie, a poniżej pokazujemy specjalistów Centrum PSYCHE w losowej kolejności.
ASD u dorosłych – późna diagnoza, maskowanie i życie „bez instrukcji”
Coraz więcej dorosłych dowiaduje się o spektrum autyzmu dopiero po trzydziestce, czterdziestce lub później. Przez lata słyszeli, że są „dziwni”, „zbyt wrażliwi” albo „nieśmiali”, a trudności tłumaczyli sobie lękiem, depresją lub własnym charakterem. Wyjaśniamy, dlaczego ASD u dorosłych bywa przeoczone, czym jest maskowanie i co może dać późna diagnoza.
Diagnoza ASD krok po kroku – jak wygląda badanie i na co się przygotować?
Wielu rodziców i dorosłych odkłada diagnozę ASD, bo nie wiedzą, czego się spodziewać. Tymczasem to uporządkowany proces: rozmowa o rozwoju i codziennym funkcjonowaniu, bezpośrednia obserwacja, na przykład badanie ADOS-2, oraz omówienie wyników. Opisujemy kolejne etapy i podpowiadamy, co warto przygotować przed wizytą.

ASD – co oznacza ten skrót? Poziomy wsparcia w spektrum autyzmu
ASD to angielski skrót od Autism Spectrum Disorder, czyli zaburzenia ze spektrum autyzmu. Pod jedną nazwą mieści się bardzo różne funkcjonowanie: jedna osoba potrzebuje wsparcia w wielu codziennych sprawach, inna radzi sobie samodzielnie, ale płaci za to dużym zmęczeniem. W artykule wyjaśniamy, co oznacza skrót ASD, czym są trzy poziomy wsparcia i dlaczego nie są „stopniem ciężkości” osoby.

„Wielki wybuch” przy kasie
To miały być szybkie zakupy po przedszkolu. Czteroletni Antoś był już zmęczony, a jego mama, pani Emilia, spieszyła się, by zdążyć przed wieczornym szczytem. Wszystko szło gładko, dopóki nie dotarli do strefy kas – miejsca, gdzie na wysokości oczu dziecka lśniły kolorowe jajka z niespodzianką i żelki.
Nadpobudliwość ruchowa u dzieci – skąd się bierze i jak sobie z nią poradzić?
„Nie usiedzi na miejscu”, „ciągle w ruchu”, „mówi, zanim pomyśli” – takie opisy słyszy się od rodziców dzieci, które mają bardzo dużo energii. Wiele dzieci jest ruchliwych i to normalne. O nadpobudliwości ruchowej mówimy wtedy, gdy ruchliwość i impulsywność są stałe, nasilone i utrudniają dziecku naukę, kontakty z rówieśnikami lub codzienne funkcjonowanie. Wyjaśniamy, skąd może się brać, jak ją odróżnić od zwykłej energii i co można zrobić na co dzień.

Metody na lepszą koncentrację uwagi u dziecka – co można zrobić w domu i w szkole?
Rodzice zwykle pytają, co mogą zrobić sami, zanim zaczną szukać terapii. To dobre pytanie, bo koncentracja dziecka zależy od wielu rzeczy, na które wpływ ma dom i szkoła: snu, ruchu, rytmu dnia, miejsca do nauki i sposobu, w jaki dorośli mówią i proszą. Poniżej zebraliśmy praktyczne sposoby, które mogą pomóc dziecku lepiej się skupiać, oraz sygnały, że potrzebna jest konsultacja ze specjalistą.
Terapia przetwarzania słuchowego – jakie są metody i czym się różnią?
Rodzice, którzy usłyszeli, że dziecko ma trudności z przetwarzaniem słuchowym, często szybko trafiają na nazwy: trening słuchowy, metoda Warnkego, Tomatis, terapia logopedyczna. Nie wiadomo, czym się one różnią i od czego zacząć. Poniżej opisujemy najczęściej omawiane podejścia, to, jak się od siebie różnią, i co warto wziąć pod uwagę przy wyborze.
Diagnoza Warnkego – co może powiedzieć o przetwarzaniu słuchowym?
Dziecko „słyszy, ale nie rozumie”, prosi o powtórzenie, gubi się w hałasie klasy albo myli podobne głoski – rodzice coraz częściej słyszą wtedy o zaburzeniach przetwarzania słuchowego i o diagnozie metodą Warnkego. Warto wiedzieć, co taka diagnoza naprawdę sprawdza, co może powiedzieć o sposobie, w jaki dziecko przetwarza dźwięki, i czego pojedyncze badanie nie rozstrzygnie.
Terapia rodzin – kiedy warto się na nią zapisać?
Terapia rodzin to forma psychoterapii, w której punktem pracy nie jest jedna osoba, lecz relacje i sposób, w jaki rodzina rozmawia, decyduje i radzi sobie z trudnościami. Nie jest zarezerwowana dla rodzin „w kryzysie” ani dla tych, w których ktoś ma rozpoznane zaburzenie. Warto o niej pomyśleć wtedy, gdy trudność dotyka wielu osób naraz, a rozmowy w domu krążą w kółko i nie prowadzą do zmiany. Poniżej opisujemy, kiedy zapisać się na terapię rodzin, kto na nią przychodzi i jak wygląda pierwsze spotkanie.
Moje dziecko ma problemy z koncentracją – jaka terapia będzie dla niego najlepsza?
„Nie może usiedzieć nad lekcjami”, „ciągle trzeba mu przypominać, co ma zrobić”, „zaczyna zadanie i po chwili zajmuje się czymś innym” – problemy z koncentracją są jednym z częstszych powodów, dla których rodzice zgłaszają się z dzieckiem do psychologa. Trudności z uwagą nie zawsze jednak oznaczają ADHD i nie istnieje jedna terapia odpowiednia dla każdego dziecka. Pierwszym krokiem powinno być ustalenie, dlaczego dziecku trudno się skoncentrować, a dopiero później dobranie właściwej formy pomocy.
ADHD u dzieci – diagnoza, rodzaje i terapia
ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, jest zaburzeniem neurorozwojowym, którego pierwsze objawy pojawiają się w dzieciństwie. Dziecko z ADHD może mieć trudności z koncentracją, organizacją działania, kontrolowaniem impulsów lub nadmierną potrzebą ruchu. Objawy nie u każdego wyglądają jednak tak samo – u części dzieci dominuje nieuwaga, u innych impulsywność i nadruchliwość, a jeszcze u innych występują oba rodzaje trudności. Właściwa diagnoza pozwala lepiej zrozumieć zachowanie dziecka i dobrać odpowiednie formy pomocy.
Mam diagnozę ADHD jako osoba dorosła. Co dalej?
Otrzymanie diagnozy ADHD w dorosłości dla wielu osób jest momentem, w którym wcześniejsze trudności zaczynają układać się w bardziej zrozumiałą całość. Problemy z koncentracją, odkładanie zadań na później, zapominanie, impulsywność czy trudności z organizacją nie muszą już być postrzegane wyłącznie jako brak konsekwencji lub „słaba organizacja”. Sama diagnoza nie rozwiązuje jednak problemów. Może natomiast stać się początkiem świadomego działania i dobrania takich form pomocy, które odpowiadają konkretnym trudnościom danej osoby. Co zatem można zrobić po otrzymaniu diagnozy ADHD?
Jak zdiagnozować ADHD u osoby dorosłej?
Problemy z koncentracją, odkładanie zadań na później, trudności z organizacją, zapominanie o obowiązkach czy impulsywność nie zawsze oznaczają ADHD. Podobne objawy mogą pojawiać się m.in. w zaburzeniach lękowych, depresji, przewlekłym stresie czy zaburzeniach snu. Dlatego diagnoza ADHD u osoby dorosłej nie powinna opierać się wyłącznie na kwestionariuszu lub pojedynczym teście. Jest to proces diagnostyczny obejmujący szczegółowy wywiad, ocenę obecnych trudności i funkcjonowania w dzieciństwie oraz diagnostykę różnicową. Jak wygląda taka diagnoza i czego można się po niej spodziewać?
ADHD czy problemy z koncentracją? Jak je odróżnić?
Problemy z koncentracją nie zawsze oznaczają ADHD. Trudności ze skupieniem uwagi mogą pojawić się u dzieci i dorosłych z wielu powodów – w okresie przemęczenia, stresu, niewyspania, przeciążenia obowiązkami czy silnych emocji. Mogą również towarzyszyć zaburzeniom lękowym, depresji lub trudnościom w uczeniu się. ADHD jest natomiast zaburzeniem neurorozwojowym, którego objawy mają określony charakter, utrzymują się w czasie i wpływają na funkcjonowanie w różnych obszarach życia. Jak zatem odróżnić przejściowe problemy z koncentracją od objawów, które warto skonsultować pod kątem ADHD?