ADHD u dzieci i młodzieży – diagnoza i wsparcie we Wrocławiu

Czym jest ADHD

ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) to zaburzenie neurorozwojowe, które wpływa na uwagę, aktywność i kontrolę impulsów. Nie wynika z lenistwa, braku inteligencji ani złego wychowania. Dziecko z ADHD często bardzo chce sprostać oczekiwaniom, ale jego układ nerwowy inaczej reguluje uwagę i hamowanie reakcji.

ADHD występuje w trzech postaciach: z przewagą trudności z uwagą, z przewagą nadpobudliwości i impulsywności oraz mieszanej. U części dzieci, szczególnie dziewcząt, objawy są mniej widoczne: zamiast „biegania po ścianach" widzimy rozmarzenie, zapominanie, gubienie rzeczy i chaos w zeszytach, więc ADHD bywa przeoczone.

Objawy ADHD u dzieci

Do rozpoznania potrzebne są objawy, które utrzymują się co najmniej sześć miesięcy, pojawiły się przed 12. rokiem życia i występują w kilku środowiskach (np. w domu i w szkole), a także wyraźnie utrudniają funkcjonowanie.

Trudności z uwagą:

• gubienie szczegółów, błędy z nieuwagi,
• trudność z utrzymaniem uwagi na zadaniach i zabawie,
• wrażenie, że dziecko „nie słucha",
• kłopoty z organizacją, kończeniem zadań i pilnowaniem rzeczy,
• unikanie zadań wymagających długiego wysiłku, np. odrabiania lekcji,
• łatwe rozpraszanie się, zapominanie.

Nadpobudliwość i impulsywność:

• wiercenie się, trudność z siedzeniem w ławce,
• bieganie, wspinanie się w nieodpowiednich sytuacjach,
• nadmierna gadatliwość,
• wtrącanie się, wyrywanie się z odpowiedzią,
• trudność z czekaniem na swoją kolej.

Każde dziecko czasem rozprasza się, wierci i zapomina. O ADHD można myśleć dopiero wtedy, gdy objawów jest dużo, trwają od dawna i utrudniają dziecku naukę, relacje i życie rodziny.

Jak wygląda diagnoza w Centrum PSYCHE

Diagnoza ADHD to nie jeden test. Opiera się na ocenie funkcjonowania dziecka z wielu źródeł, co pozwala odróżnić ADHD od innych przyczyn podobnych objawów, takich jak lęk, trudności w uczeniu się, zaburzenia snu, problemy ze słuchem lub wzrokiem, trudne wydarzenia w rodzinie, a także zaburzenia ze spektrum autyzmu.

1. Wywiad z rodzicem. Rozmawiamy o rozwoju dziecka od niemowlęctwa, o funkcjonowaniu w domu, przedszkolu i szkole, o zdrowiu, śnie, relacjach z rówieśnikami.
2. Kwestionariusze. Rodzice (i w miarę możliwości nauczyciele) wypełniają wystandaryzowane narzędzia, np. Conners 3.
3. Spotkanie diagnostyczne z dzieckiem. Wywiad ustrukturyzowany (DIVA-5 Young) i obserwacja zachowania.
4. Omówienie wyników. Rodzic dostaje wyniki, wnioski, zalecenia do pracy w domu i w szkole oraz pisemną opinię psychologiczną.

Diagnoza psychologiczna jest ważnym elementem procesu, ale ostateczne rozpoznanie medyczne należy do lekarza psychiatry dzieci i młodzieży. W razie potrzeby wskazujemy taką konsultację jako kolejny krok. Aktualny koszt znajdziesz w cenniku.

Co dalej po diagnozie

ADHD nie „mija", ale dobrze dobrane wsparcie sprawia, że dziecko radzi sobie coraz lepiej. W zależności od wieku, nasilenia objawów i sytuacji rodziny wsparcie może obejmować:

• psychoedukację i wsparcie dla rodziców. Zrozumienie, jak działa ADHD, i konkretne strategie reagowania. Na początku to zwykle najważniejszy element, szczególnie u młodszych dzieci,
• dostosowania w szkole, np. miejsce w ławce, krótsze zadania, dodatkowy czas, jasne polecenia; możliwa jest opinia z poradni psychologiczno-pedagogicznej,
• psychoterapię i trening umiejętności (organizacja, kontrola impulsów, emocje, relacje z rówieśnikami),
• leczenie farmakologiczne, gdy lekarz uzna je za potrzebne,
• metody uzupełniające, np. trening EEG Biofeedback, który w niektórych przypadkach bywa stosowany jako dodatek do podstawowego wsparcia. Dane o jego skuteczności są niejednoznaczne, dlatego nie traktujemy go jako zamiennika.

Jak wspierać dziecko na co dzień

• Rytm dnia. Stałe pory posiłków, odrabiania lekcji i snu porządkują dzień.
• Krótkie, konkretne polecenia. „Włóż buty", a potem „weź plecak" działa lepiej niż „przygotuj się do wyjścia".
• Zauważaj to, co się udaje. Dzieci z ADHD słyszą dużo krytyki. Pochwała za konkretne zachowanie jest dla nich ważniejszym paliwem niż kary.
• Pozwól na ruch. Przerwy na ruch w trakcie nauki zwykle pomagają, a nie przeszkadzają.
• Zmniejsz bodźce przy nauce. Biurko bez telefonu i telewizora, jedno zadanie naraz.
• Dbaj o siebie. Rodzicom dzieci z ADHD łatwo się wypalić. Wsparcie dla rodziców jest częścią pomocy dziecku.

Jak się z nami umówić

Diagnozę ADHD u dzieci przeprowadzamy w gabinecie przy ul. Małopanewskiej 18/13 we Wrocławiu. Wizytę możesz zarezerwować przez Booksy lub telefonicznie pod numerem +48 668 093 234 (poniedziałek–piątek, 9:00–18:00). Jeśli nie jesteś pewien(-na), czy to ADHD, zacznij od konsultacji z psychologiem dziecięcym.